Paloma Castro: “Para defender os fondos europeos, Galicia debe demostrar que é capaz de executalos e facelo con impacto real, equidade sectorial e visión estratéxica”

A deputada do PSdeG destacou que, se a comunidade conta cunha asignación “histórica” de 366 millóns, “é tamén grazas ao traballo serio, constante e eficaz do ministerio”

O Grupo Socialista denunciou hoxe en comisión parlamentaria a deficiente xestión que a Xunta de Galicia está a facer respecto do Fondo Europeo Marítimo, de Pesca e Acuicultura (Fempa), que contrasta coa utilización das cifras “para construír un relato que non se corresponde coa realidade que vive o sector”. Así o afirmou a deputada Paloma Castro, e apuntou que convén “poñer as cifras no seu sitio”.

Castro sinalou que, segundo o rexistro oficial do propio sistema europeo, Galicia tiña para o 2025 78,72 millóns aprobados, pero a 15 de setembro “só 37,92 millóns estaban efectivamente pagados aos beneficiarios”, un dato “clave”, xa que é o único que mide “se os cartos chegan ou non chegan ao sector”. A parlamentaria do PSdeG lamentou que o Goberno de Rueda saíse o mes pasado “a vender titulares falando dun 105 % de execución”, o que cualificou de “manipulación”, xa que esa porcentaxe calculouse sobre “un obxectivo anual interno, fixado pola propia Xunta, e ademais medido en termos de gasto certificado, non de pagos reais”.

“Publica ordes non é executar fondos nin pagar ao sector. Permite iniciar expedientes e mellorar indicadores administrativos, pero non garante que os cartos cheguen nin cando chegarán a quen máis os necesita”, insistiu. Nese senso, a deputada socialista asegurou que a “avalancha de convocatorias” no inicio de ano só serve para “alimentar un relato de actividade intensa”, mais non corrixe “o problema de fondo”, que non é outro que “os atrasos nos pagamentos, a saturación administrativa e a dificultade real do sector para acceder ás axudas”. “Non falan do diñeiro que entrou nas contas do sector; falan de expedientes certificados administrativamente, aínda que moitos non estean pagados”, reiterou. “Moitas ordes, moitos anuncios e poucos cartos no peto do sector pesqueiro”, remarcou.

Paloma Castro indicou que, no actual período, Galicia precisa planificar e comprometer arredor de 493 millóns de euros de gasto público para poder beneficiarse do reembolso de 366 millóns de euros do Fempa, “e ademais mobilizar uns 260 millóns de capital privado”. Pero preguntouse onde está a “planificación plurianual real” necesaria para lograr ese obxectivo. Así, repasou as cifras de cada unha das liñas do fondo.

Respecto da Prioridade 1, con 130 millóns, criticou que a pesca artesanal e de baixura siga a denunciar dificultades de acceso ás axudas. En canto á Prioridade 2, que concentra 194 millóns, “obsérvase unha clara orientación cara a industria de transformación e comercialización fronte á acuicultura produtiva”, o que define un modelo “que non é neutro”. A Prioridade 3 fixa 38 millóns para desenvolvemento local, “claramente insuficientes se de verdade se quere falar de cohesión territorial, fixación de poboación e futuro para as comunidades costeiras”. Finalmente, Prioridade 4, destinada á gobernanza e coñecemento do medio mariño, conta con só 2 millóns “nun contexto de crecente presión ambiental, restricións europeas e necesidade de base científica sólida para defender os interese do sector galego en Bruxelas”. “Como pretende a Xunta defender ao sector fronte a novas restricións se unha base científica sólida, financiada axeitadamente?”, preguntou.

A deputada socialista subliñou a necesidade de defender o Fempa, pero “para defender os fondos europeos ­—dixo—, Galicia debe demostrar que é capaz de executalos e facelo con impacto real, equidade sectorial e visión estratéxica”. “Ser europeísta tamén é executar ben os fondos, con rigor, con equidade e con impacto real no territorio, e aí é onde cremos que a Xunta está a fallar”, explicou.

Castro recordou que, se Galicia conta cunha asignación Fempa “histórica”, de 366 millóns de euros, “é tamén grazas ao traballo serio, constante e eficaz do Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación e do ministro Luis Planas”. Por iso lamentou o que o Goberno de Rueda “queira apuntarse éxitos que non se corresponden coa realidade da execución, mentres se minimiza ou se invisibiliza o traballo institucional que permitiu traer eses fondos a Galicia”.

Paloma Castro pechou a súa intervención reclamándolle á Xunta do PP que poña a pesca artesanal, de baixura e o marisqueo “no centro das políticas públicas”, que aposte de xeito “decidido” pola formación, a seguridade laboral e a dignificación das condicións de traballo no mar como medio para garantir o relevo xeracional e acompaña a sustentabilidade ambiental dun “investimento real en coñecemento científico, en gobernanza e en capacidade de defensa dos intereses galegos en Bruxelas”.

Tamén instou ao Goberno galego a impulsar un desenvolvemento local participativo e a traballar de xeito “transversal” pola igualdade “nun sector onde as mulleres aínda están infrarrepresentadas”, soportan peores condicións laborais, ven ignoradas as súas enfermidades profesionais, padecen unha total ausencia de medidas efectivas de conciliación e se invisibiliza constantemente o seu traballo, “mesmo nas estatísticas oficiais”.

“Boa xestión non é anunciar porcentaxes nin cumprir obxectivos mínimos nun ano concreto. Boa xestión é planificar a longo prazo, comprometer orzamentos plurianuais, executar en tempo e forma e garantir que os fondos chegan a quen máis o necesita. O que fai falta é xestión á altura, compromiso co sector e responsabilidade institucional”, concluíu.